Boeren Schiermonnikoog behalen door samenwerking ambitieuze stikstofdoelen

Het project Biodivers boeren op Schiermonnikoog heeft geleid tot een daling van de ammoniakemissie van 21% op het Waddeneiland. Daarmee is een belangrijke doelstelling van de overeenkomst tussen de samenwerkende partijen in het project behaald. Dit is één van de uitkomsten uit het onderzoek dat CLM Onderzoek en Advies uitvoerde in opdracht van de provincie Fryslân. In dit onderzoek werden de berekende ammoniakemissies van de melkveebedrijven op Schiermonnikoog in 2015 en 2022 met elkaar vergeleken. 

Op Schiermonnikoog liggen 7 bedrijven naast het Natura 2000-duingebied. De melkveehouders zijn het project ‘Biodivers boeren op Schiermonnikoog’ gestart, waarin ze verschillende maatregelen nemen om de stikstofuitstoot te verlagen. Hiervoor tekenden zij in 2021 een overeenkomst met het ministerie van LNV, provincie Fryslân en ANV Waddenvogels. Deze overeenkomst heeft tot doel dat de boeren op Schiermonnikoog een gezond verdienmodel behouden terwijl ze actief bijdragen aan natuurherstel op het eiland, waarbij de stikstofdruk vanuit de agrarische sector wordt verlaagd. 

De boeren hebben daarvoor gezamenlijk hun melkveestapel met bijna 40% ingekrompen en maken hun bedrijfsvoering stapsgewijs natuur-inclusief. Zo wordt er actief gewerkt om compost uit lokale reststromen te gaan gebruiken als bodemverbeteraar. En worden er concrete stappen richting meer natuur-inclusief boeren gezet doordat een groeiend aantal hectares akkerland ingezet wordt voor agrarisch natuur- en weidevogelbeheer, inclusief het inzaaien van kruidenrijke stukken grasland. Dit alles heeft samen een aanzienlijke bijdrage aan het terugdringen van de ammoniakemissie op het eiland opgeleverd. Om het inkomen voor de boeren op peil te houden, en ook kosten voor deze maatregelen te kunnen dekken zijn de meeste boeren betrokken bij het nieuwe eigen kaasmerk van eilander melk: Van Schier kaas. Deze kaas is al te koop bij veel kaasspeciaalzaken en in de eigen winkel op Schiermonnikoog. 

‘’We gaan niet tegen de stroom in, maar met de eigen stroom mee. Het is mooi om te zien dat deze aanpak positieve resultaten oplevert’ aldus Ludie van der Bijl, namens Boerenbelang 

De grootste uitdaging voor de boeren, en voorwaarde voor succesvolle volgende stappen, is het opstellen van een gezamenlijke visie voor de toekomst van de landbouw op het eiland. Boeren moeten hierbij in balans met de natuur kunnen blijven boeren, inclusief een bijbehorend gezond verdienmodel.

Het CLM onderzoeksrapport is hier te downloaden